Nico de Boer Teksten

Nico de Boer Teksten

Beweeg over de plank met de pijltjes op het toetsenbord, of zoek direct op een titel of auteur:

André van Duin – Een aardige gekke bekkentrekker

Iedereen kent André van Duin. Maar wie is de mens achter de volkskomiek die in 1947 in Rotterdam werd geboren als Adrianus Marinus Kyvon? Han Peekel schetst in een lang filmportret een beeld van het leven en werk van deze komiek, acteur, tekstschrijver en zanger die een halve eeuw artiest is.

 

In ‘TV Monument: André van Duin’ komen behalve Van Duin zelf mensen aan het woord die het dichtst bij hem staan. Het is een evenwichtig eerbetoon met oog voor de bekende en minder bekende kanten van het fenomeen, waaronder de veronderstelling dat de komiek koos voor volkse types om zijn onvolmaakte beheersing van het Nederlands te maskeren.

Volksjongen

Peekel praat met onder anderen Corry van Gorp, Joop van den Ende en Ron Brandsteder over de volksjongen die uitgroeide van gekke bekkentrekker tot volkshumorist die gezien is bij hoog en laag. En dat laatste is wel eens anders geweest, al gaat het portret daar niet op in.

 

,,Humor gaat altijd ten koste van iets of iemand”, zegt de komiek.

 

André van Duin heeft de lach aan zijn kont hangen. Nog steeds, zoals hij bij de uitreiking van de Gouden Televizier-Ring 2011 achteloos demonstreerde toen hij al improviserend de spanning op hilarische wijze wist op te drijven. ,,Humor gaat altijd ten koste van iets of iemand”, zegt de komiek zelf.

Volkse humor

Brandsteder, alweer jaren vaste gast in Van Duins theatershows, doet een zinnige poging om de humor van zijn vriend en collega te duiden: ,,Als je zijn tekst leest, is het wel leuk. Volkse humor. Hij weet het zo te brengen dat het nergens boertig of irritant wordt. Maar een ander komt er niet mee weg.” Hij weet precies wat hij wil, maar de onzekerheid en twijfel blijven. ,,Als er niet gelachen wordt, raakt hij in paniek.”

 

,,André heeft nooit met zijn ouders kunnen praten over zijn geaardheid.”

 

Peekel volgt Van Duin achter de schermen bij zijn nieuwe revue ‘Ja hoor… daar is ie weer!’ en bij hem thuis, en lardeert de gesprekken met fragmenten van bekende scènes en typetjes in wat een feest van herkenning mag heten. Ook wordt ingegaan op zijn afkomst, zijn homoseksualiteit en levensgezellen. ,,André heeft nooit met zijn ouders kunnen praten over zijn geaardheid”, zegt theaterproducent Joop van den Ende, die als een grote broer is voor de artiest.

 

,,Ik was van Mister Nobody ineens een BN’er.”

 

En artiest wilde hij van jongs af aan worden. Op zijn vijftiende schreef Van Duin al brieven naar de omroepen en kreeg ontmoedigende antwoorden. Het verhaal is bekend: hij stuurde in 1964 een geluidsbandje naar de tv-talentenjacht Nieuwe Oogst, kwam, zag en overwon. Acht miljoen Nederlanders waren daarvan getuige. ,,Ik was van Mister Nobody ineens een BN’er.”

Weelderige kuif

Tijdens dat programma staat hij als schooljongen met weelderige kuif voor de jury. Een beetje timide en braaf neemt hij de uitbundige lof en opbouwende kritiek in ontvangst.

En een beetje timide is hij gebleven, want zo uitbundig als hij tussen acht en elf op het toneel is, zo rustig is hij daarbuiten. ,,Hij zet om acht uur de turbo aan”, zegt Brandsteder. ,,En als het afgelopen is, draait hij een knop om. Zie je in de foyer ineens een heel ander iemand aankomen. Een clown die zich afschminkt.”

 

Een ,,redelijk gevoelige, zachtaardige man”, noemt Brandsteder hem.

 

Buiten de show geen poeha. Hij is een doorsnee burger die een kabbelend leven leidt, die liefst thuis zit, aan het werk is en nieuwe dingen uitprobeert. En dat hij inmiddels de 65 is gepasseerd, neemt hij voor kennisgeving aan. ,,Daar heb ik geen probleem mee, fysiek misschien wat.” Een ,,redelijk gevoelige, zachtaardige man”, noemt Brandsteder hem. En volgens regisseur Guus Verstraete is hij net zo aardig tegen de vuilnisman als tegen Willem-Alexander.

Confrontatie

Met ruzie en confrontatie kan Van Duin slecht overweg. ,,Alles moet gladjes verlopen”, weet Brandsteder. ,,Als er iets moet worden opgelost, stuurt hij liever een ander.” Toch had hij ooit ruzie met Van den Ende, waarover de laatste niet al te zeer wil uitweiden.

Zijn in 2012 overleden oud-manager Theo Rekkers (en oud-lid van zanggroep De Spelbrekers), die als een tweede vader voor hem was, stuurde hij nog elke maand een toelage: ,,En dat terwijl ik allang niks meer voor hem doe”, zegt Rekkers in het filmportret. ,,Maar zo is hij.”

 

April, 2012

UA-37394075-1