Nico de Boer Teksten

Nico de Boer Teksten

Beweeg over de plank met de pijltjes op het toetsenbord, of zoek direct op een titel of auteur:

Bruce Parry gaat houtkappen met de bad guys

Antropoloog en avonturier Bruce Parry maakte naam met zijn documentaireserie ‘Tribe’, waarin hij de wereld rondreisde op zoek naar de meest geïsoleerde volkeren. In de reeks ‘Amazon’ beperkt hij zich tot de Amazone.

 

Hij is te gast bij inheemse stammen en gaat op stap met lamaherders, sojatelers en mijnwerkers, maar ook met cocaïneboeren, veebaronnen, milieuactivisten en biowetenschappers. Ze wonen of werken langs de immense rivier in een gebied dat de grootste biodiversiteit op aarde kent en waarvan de rijkdom massaal geëxploiteerd wordt.

 

In een van de afleveringen trekt Parry op met houthakkers, de ‘bad guys’, die de groene longen van onze planeet verwoesten. Maar voordat hij bij hen verhaal wil gaan halen, neemt hij in de eindeloze groene zee poolshoogte in het afgelegen indianenreservaat Vale Do Javari, op de grens van Brazilië met Peru. Hier bezoekt hij zijn oude vrienden van de Matis, een stam die in 1976 voor het eerst in contact kwam met de buitenwereld.

 

BLANKE ZIEKTEN

Een paar jaar geleden was Parry er een maand lang te gast. Deze keer is de begroeting minder warm doordat als gevolg van ‘blanke ziekten’ als hepatitis veel bewoners zijn gestorven. De stam bestaat nog maar uit een paar honderd leden. De chief smeekt Parry om hulp. Hij verloor onlangs zijn enige zoon en nu vreest hij ook voor het leven van zijn enige, ernstig zieke dochter. De Matis hebben door de contacten met de buitenwereld een groot deel van hun puurheid verloren. Uit hun worsteling om te overleven blijkt hoe diep de tentakels van de westerse beschaving reiken.

 

DE MARUBO’S

Hoe anders is het gesteld met de stam die Parry daarna bezoekt, de Marubo’s. Hun land werd aan het eind van de 19e eeuw verwoest door de honger naar rubber, maar ze bleven desondanks een sterk en trots volk. Na Parry’s triest stemmende verblijf bij de Matis is de ontvangst bij Marubo’s overweldigend. Er wordt tot diep in de nacht gedanst en Parry stelt zich bloot aan soms heftige ceremonies om de sjamanistische rituelen aan den lijve te ondervinden.

 

EEN NUCHTERE OBSERVATOR

Dat is ook Parry’s verdienste. Hij is niet alleen de nuchtere observator die voor het te laat is met eigen ogen wil zien hoe de autochtone stammen leven en hoe de Amazone ervoor staat. De menslievende Brit dompelt zich ook letterlijk onder in vreemde culturen en schuwt daarbij het zwaardere werk niet.

 

OP HET MENU STAAT APENSTOOFPOT

Tenslotte zoekt Parry diep in het regenwoud de houtkappers op die verantwoordelijk worden gehouden voor de grootschalige ontbossing en het verspreiden van ziekten onder inheemse volkeren. Maar ook in het kamp van de ‘bad guys’ gaat de moderne avonturier de confrontatie niet uit de weg. Een van hen komt net terug van de jacht en draagt een geschoten aap op de rug. ,,De Amazone is als een moeder. Voedsel is hier gemakkelijk te vinden,” zegt de oudste houthakker terwijl zijn maat lappen vers apenvlees afsnijdt en aan Parry’s voeten neerkwakt. ,,Ze zeggen dat wij de Amazone vernietigen, maar dat is niet zo. We maken een pad door het bos en als we over tien jaar terugkomen is alles zoals het was.” ’s Avonds staat apenstoofpot op het menu, het lievelingsgerecht van de mannen.

 

Parry gaat de volgende dag met de houtkappers op pad en ontpopt zich bij het vervoeren van boomstammen over het water als een behendige kracht. Parry moet zijn (voor)oordeel bijstellen, want het ligt altijd ingewikkelder dan je denkt: deze mannen knappen het vuile werk op voor degenen die achter de schermen het grote geld innen. ,,Deze houthakkers zijn geen demonen. Het zijn gewone, hardwerkende kerels die de kost proberen te verdienen.”

 

Juni, 2010

 

UA-37394075-1