Nico de Boer Teksten

Nico de Boer Teksten

Beweeg over de plank met de pijltjes op het toetsenbord, of zoek direct op een titel of auteur:

‘Ex-moeder’: een onbereikbare moeder

‘Ex-moeder’ van Nadine Kuipers is een persoonlijk filmdocument van een dochter over haar verslaafde moeder. In de film, te zien bij omroep Human, doet de filmmaakster verslag van de moeizame en gecompliceerde relatie met haar moeder die er twintig jaar niet voor haar was, maar na herstel van het contact steeds meer haar leven gaat beheersen.

 

De moeder van Nadine Kuipers (1976) liep op haar zestiende van huis weg, raakte op haar zeventiende zwanger en trouwde. Het huwelijk strandde na een jaar door haar druggebruik. Dochter Nadine groeide op bij de ouders van haar moeder en bij haar vader, werd op haar achttiende ontdekt als fotomodel, vertrok naar Parijs en reisde jarenlang de wereld rond. ,,Het was een onbezorgde periode in mijn leven,” zegt ze over haar modellenbestaan.

 

AANMODDEREN MET EEN BREEKBARE VROUW

 

Daarna keerde Kuipers terug naar Nederland om aan de filmacademie te studeren en het contact met haar nog altijd verslaafde moeder te herstellen. Daarop baseerde ze haar korte eindexamenfilm ‘Moeders mooiste’ (2007), waarin ze met haar moeder naar Lourdes reist. In ‘Ex-moeder’ gaat ze een stap verder. Daarin wil de filmmaakster haar moeder beter leren kennen en doet ze haar best om haar moeders leven op orde te krijgen.

 

Maar het blijft aanmodderen met de breekbare vrouw van 51 in een rolstoel die haar manier van leven niet wil of kan opgeven. Na een brand in haar woning, maakt de dochter zich ernstig zorgen.

 

,,Je brengt niet alleen je eigen leven in gevaar. Er wonen hier ook allemaal ouderen met rollators, die midden in de nacht hun huis uit moesten omdat jullie zo leven,” spreekt ze haar moeder en haar logé, haar junkievriend John, vermanend toe.

 

Voor Kuipers is het duidelijk dat er iets moet veranderen om erger te voorkomen. Maar hoe vaak haar moeder ook toezegt haar leven te beteren en af te kicken, ze lijkt er niet toe in staat door gebrek aan wilskracht. De vage beloftes die ze doet, drijven haar dochter tot wanhoop. Haar zelfbeeld is verwrongen en het ontbreekt haar aan empathie. Ze heeft ook niet het gevoel dat ze als moeder tekort is geschoten.

 

Haar dochter voert eindeloze telefoongesprekken met allerlei (hulp)instanties, maar wordt van het kastje naar de muur gestuurd. En ook haar vader is haar met zijn advies (‘Stop ermee. Je moeder is een gebed zonder eind’) tot weinig steun. Haar moeder wordt opgenomen in een afkickkliniek, maar ook daarna blijft het behelpen.

 

Kuipers worstelt met tegenstrijdige gevoelens en jogt om de onrust in zichzelf te bezweren. Ze staat voor een dilemma: moet ze tegen beter weten in vechten voor een zwakke moeder van wie ze (on)voorwaardelijk houdt of moet ze zich richten op haar eigen leven?

 

EEN THERAPEUTISCHE WAARDE

 

‘Ex-moeder’ heeft voor Nadine Kuipers nadrukkelijk ook therapeutische waarde, iets wat je steeds vaker ziet bij documentairemakers. Ze blijven heel dicht bij huis en dat leidt onvermijdelijk tot particuliere en gratuite ontboezemingen waar je als kijker soms met lichte gêne naar kijkt. Kuipers weet deze klippen niet altijd te omzeilen, vooral niet in het ‘videodagboek’ dat ze bijhoudt om haar gedachten te ordenen.

 

,,Het beste wat me is overkomen is dat ik mijn moeder 23 jaar niet heb gezien. Echt, geef mij Parijs maar,” laat ze zich ontvallen en zo’n uitspraak doet dan enigszins gratuit aan. Daar staan indringende beelden tegenover die haar vertwijfeling voelbaar maken als haar moeder opnieuw afspraken aan haar laars lapt en even onbereikbaar blijft als vroeger.

 

Oktober, 2010

UA-37394075-1