Nico de Boer Teksten

Nico de Boer Teksten

Beweeg over de plank met de pijltjes op het toetsenbord, of zoek direct op een titel of auteur:

Jeroen Willems 1962-2012 Veelzijdig acteur, betrokken mens

Een veelzijdig acteur en een betrokken mens. Dat was Jeroen Willems die gisteren tijdens een repetitie voor het 125-jarig jubileum van Carré op vijftigjarige leeftijd bezweek aan een hartstilstand. Het gala werd vanwege zijn dood afgelast.

Jeroen Willems was een veelzijdig acteur die klein kon spelen met een groot effect. Hij werd geprezen als speler en was geliefd bij het publiek en zijn collega’s. Op Twitter verscheen gisteravond dan ook een vloed van geschokte berichten, onder meer van Willems naaste collega Carice van Houten: ‘Jezus. Lieve, mooie Jeroen. Twee dagen geleden stonden we nog te dansen. Rust zacht.’

Jeroen Willems’ grote talent spreekt in de eerste plaats uit de bekroningen die hem ten deel vielen. Hij ontving in 1994 de Mary Dresselhuysprijs voor beste acteur, in 2004 de Louis d’Or voor beste acteur voor zijn rol in de theatervoorstelling ‘La musica Twee’ en voor de voorstelling ‘Brel, de zoete oorlog’. In 2010 ontving hij een Gouden Kalf voor de beste mannelijke bijrol als prins Claus in de serie ‘Majesteit’. Dit jaar kreeg hij een Kalf voor zijn hoofdrol in de televisiefilm ‘Cop vs killer’.

Jeroen Willems (Maastricht, 1962) begon zijn carrière bij Theatergroep Hollandia, later ZT Hollandia. Hij was de oogappel van theatermaker Johan Simons, die toen locatievoorstellingen in de provincie maakte. Het gezelschap speelde eerst in Noord-Holland en daarna in de rest van het land op de wonderlijkste plekken. En net als Bert Luppes en Betty Schuurman kon Willems bij Hollandia, en dankzij zijn ‘toneelvader’ Simons, uitgroeien tot de alom geprezen en veelgevraagde toneelspeler en film- en tv-acteur die hij is geworden. Hij werkte daarnaast bij Het Nationale Toneel, Oostpool en het Vlaamse gezelschap De Tijd. Hij speelde in tv-series als ‘Bij ons in de Jordaan’ (als Wim Sonneveld), ‘Stellenbosch’, ‘Bellicher’, ‘De troon’ en ‘Lijn 32’, en in films als ‘De passievrucht’, ‘Brel’ (als Jacques Brel), ‘Komt een vrouw bij de dokter’ en ‘Simon’.

Zijn grootste persoonlijke triomf was de monoloog ‘Twee stemmen’, gebaseerd op teksten van de Italiaanse (toneel)schrijver en dichter Pasolini. De monoloog, die hij maakte met Simons en ZT Hollandia, won in 1997 de Grote Theaterfestivalprijs en ontving daarna talrijke internationale prijzen. In Duitsland werd hij om die rol een van de beste Europese toneelspelers genoemd. Hij speelde zijn monoloog sindsdien over de hele wereld, van Los Angeles tot het theaterfestival van Avignon. En dat deed hij telkens weer met ogenschijnlijk speels gemak. Het publiek was overal laaiend enthousiast. Hij speelde ‘Twee stemmen’ in vier talen (Nederlands, Frans, Duits en Engels) en ontdekte er steeds iets nieuws in. Bovendien voelde hij zich, in tegenstelling tot veel andere acteurs, absoluut niet alleen of eenzaam op de toneelvloer: ,,Ik ben niet alleen, ik ben vijf personages in mijn eentje en kies mezelf als tegenspeler. Telkens is het een nieuw stuk.”

‘Twee stemmen’ was intiem theater, waarin de tafel met lege borden een metafoor was voor het leven. ,,Hoe het loopt in het leven is niets anders dan aan welke tafel je terechtkomt”, zei hij daarover. Toen hij eenmaal de smaak van de monoloog te pakken had, maakte hij de voorstelling ´Brel, de zoete oorlog’, over de ‘jaloersmakend goed zingende’ Jacques Brel. Willems speelde veel eenzame, moeilijke mannen. Karakters die iets in hem raakten en in wie hij iets van zichzelf herkende. En met die eenzaamheid had hij het moeilijk, zei hij.

De laatste jaren manifesteerde hij zich steeds vaker als zanger. Zingen wilde hij altijd al. ,,Want in je adem schuilt je ziel”, zei hij. Begin 2010 speelde hij de hoofdrol in Louis Andriessens opera ‘La commedia’ in de Carnegie Hall in New York. Hij zong in de leader van de dramaserie ‘Annie M.G.’ (2010) bekende liedjes van de schrijfster en vertolkte dit voorjaar, verkleed als een krijger, in ‘Flow my tears’ van de Veenfabriek, met zijn bariton liederen van de zestiende-eeuwse Engelse hofcomponist John Dowland.

Een paar jaar geleden volgde hij, net als Katja Herbers en Pierre Bokma, Johan Simons naar München, waar de laatste intendant werd van het vooraanstaande Duitse gezelschap de Münchner Kammerspiele. Maar hij keerde herhaaldelijk terug. En was altijd onderweg. Soms stond hij in één maand in vier verschillende producties tegelijk. ,,Ik zit bijna net zo veel in het vliegtuig als dat ik op toneel sta”, zei hij vorig jaar. ,,Dan gaat je sociale leven nogal op z’n gat. Dat is moeilijk.”

Jeroen Willems stond bij zijn collega’s ook te boek als een talenwonder. ,,Ik kan de woorden onthouden zonder dat ik iets van de context hoef te begrijpen’’, zei hij. Simons deed daar zijn voordeel mee. Hij noemde hem liefkozend ‘ons goudhaantje’.

 

December, 2012

UA-37394075-1