Nico de Boer Teksten

Nico de Boer Teksten

Beweeg over de plank met de pijltjes op het toetsenbord, of zoek direct op een titel of auteur:

Luchtfietsen naar Mars

Terwijl op het ene scherm verslaggevers berichten over de jongste cijfers van het somber gestemde Centraal Planbureau, stralen op het andere scherm de deelnemers aan een conferentie van het Mars One-project in het Duitse Darmstadt. Hoogvliegers die hebben geboekt of willen boeken voor een enkele reis Mars.

 

De Nederlandse economie zinkt steeds verder weg in het moeras. De werkloosheid loopt op, de consument houdt de hand op de knip. Desastreuze cijfers, al lijken ze voor sommige partijen om politiek gewin niet desastreus genoeg te kunnen zijn. Voor Wilders en andere oppositieleiders bieden de dramatische cijfers nieuwe munitie om wederom met wellustig genoegen gaten te schieten in het onbarmhartige bezuinigingsbeleid van Rutte en zijn kabinet.

 

Voorspoediger dan met onze economie lijkt het te vergaan met het even fantastische als onwaarschijnlijke Mars One-project, dat binnen tien jaar een eerste groep van vier mensen op Mars wil laten landen. Het contrast kan nauwelijks groter zijn tussen optimisme en pessimisme, tussen droom en werkelijkheid.

 

Het schijnt dat wie een enkeltje Mars wil kopen snel moet zijn omdat de geplande reizen met de Marsraket zo’n beetje volgeboekt zijn. De vraag is wat deze hoogvliegers bezielt om te gelegener tijd hun warme huis bij de knusse open haard op de blauwe planeet te verruilen voor een ongewisse ruimtereis naar een wisse dood op de rode planeet.

 

De mens hoort immers thuis op de aarde, het is zijn biotoop. De Sahara moet vergeleken met Mars een luxe vakantiebestemming zijn. (Mars staat ruim vijftig miljoen kilometer ver, het ontbreekt aan atmosfeer, het is er Siberisch koud en kosmische straling heeft vrij spel.)

 

Toch is het volgens de Nederlandse initiatiefnemers voor de zelfbenoemde Martianen juist ‘heel moeilijk voor te stellen dat er mensen zijn die níet het grootste avontuur ooit willen meemaken’. Er zijn zelfs jonge mensen die hun relatie eraan willen offeren, zoals een Vlaams stel: ,,Als een van ons gekozen wordt, gaan we gewoon als vrienden uit elkaar en steunen we degene die gaat.’’

 

Allemaal grootspraak? Niet meer dan dolle luchtfietserij? Is het de dames en heren die dromen van een schier onmogelijke ruimtereis slechts te doen om aandacht en willen ze onderdeel zijn van de onheilspellende visioenen van fantasten?

 

De dromen van de Marsreizigers passen in een lange en rijke traditie. Zolang de mens leeft, droomt hij van weidse vergezichten en wordt hij gedreven door een mateloos verlangen om te ontsnappen aan de werkelijkheid, aan de kluisters van het leven van alledag. Leonardo da Vinci is als homo universalis een mooi voorbeeld van een mens die verder ging waar God ophield.

 

De initiatiefnemers van Mars One willen vanaf 2023 iedere twee jaar vier nieuwe deelnemers naar de planeet sturen. En om die ruimtereis financieel en publicitair aantrekkelijk te maken zijn daarbij tv en internet onontbeerlijk. De lange arm van Big Brother reikt ver, tot diep in de onmetelijke ruimte. Maar hoe avontuurlijk ook, de aarde moet wel mee kijken. Zonder kijkers die de apenkooi op de voet volgen geen ruimtereis. Zonder eeuwige roem, hoe kortstondig ook, geen avontuur.

 

De ruimtevaart schijnt al jaren in een impasse te verkeren, er wordt bezuinigd, waarachtig grote projecten worden op de lange baan geschoven. Of Mars One wel financieel én technisch haalbaar is, is de vraag. André Kuipers, een andere ruimtevaartavonturier die wat steviger met de benen op de grond lijkt te staan, spreekt al van een ‘zelfmoordmissie’, waarmee hij de mening van velen vertolkt.

 

Maar toch. Het is goed mogelijk dat wat we nu als een mission impossible beschouwen over een eeuw of verderop in een tijd die wij niet meer meemaken, gemeengoed is. Dat de hoogvliegers van nu degenen zijn die straks, als de aarde voor de mens onleefbaar is geworden, een lange neus trekken naar de arme stervelingen die zijn achtergebleven.

 

14 augustus, 2013

UA-37394075-1