Nico de Boer Teksten

Nico de Boer Teksten

Beweeg over de plank met de pijltjes op het toetsenbord, of zoek direct op een titel of auteur:

Yamato, the drummers of Japan: ‘Het publiek voelt onze spirit’

De Yamato drummers vormen geen doorsnee Japanse slagwerkgroep met veel krijgshaftig vertoon. Ze combineren traditie met eigentijds en zijn opvallend open en speels. Ze zorgen voor energiek en slim spektakel waarvoor ook de handen op elkaar gaan bij wie niet meteen warmloopt voor een slagwerkgroep. Yamato beoefent drummen als een vorm van topsport en entertainment en toert geregeld door de lage landen.

 

En niet zonder ambivalente gevoelens, zoals in het voorjaar van 2011 toen het natuurgeweld in hun land – de aardbeving, de daaropvolgende tsunami en de kernramp in Fukushima – de leden van het gezelschap niet onberoerd liet. ,,Toen het gebeurde speelden we in Parijs,” vertelt Gen Hidaka (28), drummer en performer van Yamato, in het Amsterdamse DeLaMar Theater dat de Nederlandse première had van de wereldtournee 2011-2012 ‘Gamushara – The beat of courage’. ,,We hoorden het nieuws op televisie en waren geschokt. We konden nauwelijks geloven wat we zagen. Een nachtmerrie. Het leek wel een afschuwelijke film.”

Enkele leden hebben in de getroffen streek familie en vrienden, vertelt hij. ,,Onze leden komen uit verschillende plaatsen in Japan. Maar onze families zijn gelukkig in orde.” Enkele muzikanten overwogen om terug naar huis te keren, maar na ampel beraad werd die optie afgewezen. Hidaka: ,,We wisten aanvankelijk niet of we nog normaal konden optreden met de tragedie in ons achterhoofd. Maar ja, toen dachten we: we kunnen wel teruggaan, maar wat kunnen we daar doen? Niet veel eigenlijk. Na een week besloten we te blijven en onze tournee voort te zetten.”

Bakermat

De naam van de groep, Yamato, licht Hidaka toe, is ontleend aan het gebied met die naam, dat geldt als de bakermat van de Japanse cultuur. In de streek ligt het dorp Asuka (vlakbij de stad Nara, de voormalige hoofdstad van Japan), waar de groep woont en werkt, áls zij tenminste niet op tournee is.

Yamato werd in 1993 opgericht door de bandleider Masa Ogawa, die toen zelf ict’er was in een strak pak met stropdas. Hidaka: ,,Er was een klein festival in zijn woonplaats, waarop hij met zijn vrienden optrad. Het was een geslaagd optreden, het smaakte naar meer, al was het helemaal zijn bedoeling niet om er zijn beroep van te maken. Maar ze kregen steeds meer succes. En nu reist Yamato de hele wereld over.”

 

,,Ik studeerde in Canada. Ik zag een optreden van Yamato en wilde meteen drummer worden. Krankzinnig, niet?”

 

Yamato bestaat uit vijftien leden. Op de bühne doen er doorgaans tien tot twaalf muzikanten mee, de helft vrouwen, de helft mannen, die in leeftijd variëren van achttien tot in de dertig. Hoe is Hidaka zelf bij de band gekomen? ,,Ik studeerde in Canada, vlakbij Toronto. Ik zag een optreden van Yamato, werd gegrepen door de muziek en wilde meteen drummer worden. En dat ben ik nu.” Hij pauzeert en moet smakelijk lachen: ,,Krankzinnig, niet?”

Taiko

Het instrumentarium van Yamato bestaat uit traditionele Japanse drums, de taiko. Een constante is de resonans van de odaiko, een immens grote trom, gemaakt van een eeuwenoude boom, die tot in alle vezels van de zaal zindert en vibreert. De muzikanten maken hun drumsticks zelf en verzorgen ze zorgvuldig, want ze geloven heilig in de natuurgeesten die er in huizen. De muzikanten bespelen ook andere instrumenten, zoals de shamismen, de Japanse traditionele gitaar, en chappa (kleine koperen bekkens). Verder is er veel aandacht voor de choreografie en is er voor ieder op z’n tijd een solo.

 

Alsof er één groot organisme op het toneel staat dat onophoudelijk en synchroon in beweging is.

 

Op het toneel communiceren de muzikanten via hun knallende trommels met elkaar. Ze zwepen elkaar op en becommentariëren elkaar. Het is alsof er één groot organisme op het toneel staat dat onophoudelijk en veelal volmaakt synchroon in beweging is. Niet alleen op de drums, ook op de chappa, een soort cymbalen, zijn het virtuozen. De interactie tussen de twee mannelijke en een vrouwelijke muzikanten is hierbij niet alleen knap van timing en uitvoering, maar ook in het opwekken van illusies.

 

,,Onze traditie verloochenen we niet, maar we bouwen daar op verder, op een manier die aansluit op deze tijd.”

 

Yamato’s muziek is een combinatie van traditie en eigentijds, gecomponeerd door leider Ogawa. Wat is het verschil tussen de Japanse drumband van toen en nu? Hidaka: ,,Er zijn in Japan veel groepen die deze soort muziek maken. Wat ons onderscheidt is dat Yamato zoekt naar een nieuwe stijl. Natuurlijk houden we vast aan onze traditie, die verloochenen we niet, die respecteren we, maar we bouwen daar op verder, op een manier die aansluit op deze tijd. Wij willen steeds iets nieuws creëren.”

Strijdkreten

Verbluffend is de onuitputtelijke energie van de drummers, die naar verluidt per show zo’n twee liter vocht verliezen. Zowel fysiek als mentaal moeten ze over een ijzersterke conditie beschikken. Hoe bereiden ze zich voor op de show? ,,We zijn geen gewone muzikanten, we zijn tegelijk strijders die voortdurend in de weer zijn. Twee uur lang. Om dat te kunnen doen moeten we flink sporten. Dat doen we elke morgen, met fitness, krachttraining. We lopen tien kilometer. Daarna beginnen de repetities.”

 

,,In onze muziek voelen we de kracht van god en de natuur. Onze muziek is als een hartslag die je treft.”

 

Vergeleken met hun grote voorbeelden van weleer doet Yamato lang niet zo star, gedrild en militaristisch aan. Ja, strijdkreten zijn er nog te over, maar die hebben weinig krijgshaftigs meer, ze zijn meer ter aanmoediging. De slagwerkers zijn speelser en geestiger nu, en dat manifesteert zich in de manier waarop ze hun publiek open en geamuseerd bespelen. Op de première in het DeLaMar Theater zweepten de entertainers hun publiek – dat toch al uitzinnig van geestdrift reageerde – in de toegift met achteloos gemak nog eens op.

Waarom denkt Hidaka dat hun muziek hier zo aanslaat? ,,Vanwege de eenvoud. Omdat ze universeel is. Overal kan ze worden verstaan. In onze muziek voelen we de kracht van god en de natuur. Onze muziek is als een hartslag die je treft. De spirit voelen de mensen hier aan.”

 

April, 2011

UA-37394075-1